• «خوشبختی پروانه‌ای است که وقتی دنبالش می‌کنید، از چنگ‌تان فرار می‌کند، اما اگر آرام بنشینید، خودش روی دست‌تان می‌نشیند.» ناتانیل هاوثورن

چرا کتاب «خودنبوغ‌شناسی» نوآورانه است؟

هر روز چندین کتاب به جمع کتاب‌های خودیاری و موفقیت افزوده می‌شود. در بازار آشوب‌زدۀ کتاب‌های داخلی به ندرت کتابی که واقعا تالیفی باشد، به چشم می‌خورد. عموم این کتاب‌ها در واقع نوعی گردآوری مطالب کتاب‌های خارجی و در اصل نوعی کتابسازی است و بسیار معدود است که نویسنده نظر و تجربه‌ای اصیل و جدید را مطرح کند.

حتی در میان کتاب‌های خارجی نیز به ندرت نظر جدید و خلاقانه‌ای مطرح می‌شود و عموما همان حرف‌های چند دهه قبل برای هزاران بار دیگر شاید با اندکی رنگ و لعاب تکرار می‌شود. در صورتیکه هم زمانه تغییر کرده و هم برخی باورهای قدیمی دیگر قابل قبول نیستند.

حرف جدید کتاب «خودنبوغ‌شناسی» چیست؟

کتاب خودنبوغ‌شناسی از چند جهت نوآورانه و حتی انقلابی است:

  1. کتاب این نظر پذیرفته شدۀ کتاب‌های خودیاری را که “هر انسانی در صورت تلاش و پشتکار قادر به انجام هر کاری است” رد می‌کند. در کتاب برمبنای آخرین یافته‌های عصب‌شناختی و به اتکای مباحث فلسفی نشان داده می‌شود که در واقع همان ضرب‌المثل قدیمی «هر کسی را بهر کاری ساختند» صادق‌تر است تا ادعای مورد اشاره.
  2. کتاب یک دانش-مهارت جدبد را معرفی می‌کند. مولف یک فقدان و کمبود بزرگ آموزشی را شناسایی کرده و برای جبران آن نوعی دانش-مهارت و نه دانش و مهارت صرف را پیشنهاد کرده و آن را با تدوین اصول اساسی، انسجام می‌بخشد.
  3. از لحاظ دیگری نیز نگاه مولف به موضوع خلاقانه است و آن در محور قرار دادن “اول‌شخص” است. خودشناسی مفهومی آن چنان عام است که هرگز به شکل یک دانش یا مهارت منسجم درنمی‌آید. اما مولف با تاکید بر بارزترین و متعالی‌ترین وجه وجود انسانی یعنی “قوه خلاقیت” که ویژگی خدایی است، خودشناسی عام را به «خودنبوغ‌شناسی» فروکاسته و در عین حال آن را به صورت دانش-مهارتی “خودآموزانه” ارائه می‌کند. “خودآموزی” مهارتی بنیادی در دنیای جدید است. حجم و گسترۀ دانش و اطلاعات تولیدی هرروزه، آن چنان انبوه و وسیع است که نمی‌توان با شکل سنتی معلم-شاگردی فرآیند آموزش را پیش بُرد. امروزه باید کودکان را طوری آموزش دهیم که خود هم معلم و هم شاگرد خودشان باشند و بتوانند در عرصه‌های مختلف زندگی، دانش و مهارت‌های لازم را به شکل خودآموزانه یاد بگیرند.
  4. آنچه کتاب عرضه می‌کند از لحاظ اهمیت و بنیادی بودن، قدرت تاثیرگذاری انقلابی و تحول‌ساز دارد. هرچند کتاب برای عموم نوشته شده اما متکی به نظریه و اصول و ساختاری مشخص و منسجم است. کتاب نگرش نبوغ‌محور به انسان را در مقابل نگاه ضعف‌محور و بیمارمحور مرسوم قرار می‌دهد. در این کتاب نگاه تاریخی گناهکارانه و زبونانه به بشر که متکی به تمرکز بر وجوه شیطانی و منفی اوست، نقد شده و رویکردی متکی بر وجوه متعالی و توانگرانه را پیشنهاد می‌دهد. اگر این باور که “هر انسانی دارای نبوغ ذاتی و منحصربه‌فرد است و برای انجام رسالتی متکی بر این استعداد یگانه به دنیا آمده تا با ارائه ارزش و خدمتی ویژه، خود و جهان را غنی‌تر و زیباتر و نیکوتر سازد” در عمق وجود هر کودکی کاشته و پذیرفته می‌شد؛ آیا جهان ما جهان دیگری نبود؟ دنیایی با انسان‌هایی رشدیافته، خلاق و توانگر که هر کسی به ارزش فردیت و یگانگی خود و دیگران واقف بوده و برای ظهور این موهبت یگانه تلاش می‌کرد. انسان یک امکان است. امکانی که قادر است پست‌ترین تا متعالی‌ترین اعمال را به ظهور برساند. نگاه تاریخی عموما بر وجوه امکانی منفی بشری  متمرکز بوده و لاجرم همان وجوه نیز عینیت بیشتری یافته است.
  5. نیازی نیست بگوییم که “عالمی دیگر بباید ساخت و از نو آدمی”. همین آدم، همین من و شما، در همین جهان، دارای همان گوهر ناب و بی‌همتایی هستیم که شاید همواره در بیرون به جستجوی آن بوده‌ایم. کتاب بر ضرورت بازتولدی آگاهانه اشاره دارد و بار مسئولیت رشد، شکوفایی و تعالی را در نهایت بر دوش خود فرد می‌گذارد و هرگونه نگاه توده‌وار و انبوه به انسان‌ها را که در حکم تنزل‌دادن او به یک دسته و جمع با اعضای یکسان و بی‌هویت است، قویا نفی می‌کند.همه این وجوه در کنار هم به کتاب اصالت و بداعتی می‌بخشد که در خور توجه و تامل است.

 


 

9 Comments

  1. محمد درخشانفر

    باسلام اقای توماج عزیز ممنونم از راهنمایی ها مقالات خوب وحسن نظر شما در رابطه با نسل جوان شادوموفق باشید

    • آقای درخشانفر گرامی
      سلام
      از لطف شما ممنونم. شما تماس هم گرفته بودید و نسبت به بنده و مطالب سایت لطف داشتید. کتاب خودنبوغ‌شناسی برای شما ارسال شد.
      به امید شادمانی، موفقیت و خودشکوفایی بیشتر برای شما
      با ما همراه باشید

      • محمد درخشانفر

        با سلام بعلل نا مشخص اوت لوک اصلا باز نمیشود لطف کنید پی دی اف را به جیمیل من بفرستید سپاسگذارم

  2. باسلام و عرض ادب خدمت استاد عزیزم آقای توماج استاد من جمیل احمد۳۶سالمه و کتاب رو خوندن می تونم به جرات بگم بهترین کتابی بوده که خودم در مورد نبوغ شناسی اما استاد گرامی هرکاری می کنم و تمریناتی که فرمودید رو انجام دادم ولی چون دوران کودکی بسیار سخت و پراز زحمت همراه با کتک‌کاری پدرومادرو عمو خوردم نبوغم سخت پیدا میشه کارهای زیادی هست که دوست دارم ولی از ته دل کاری که لذت کامل رو ببرم پیدا نکردم حتی برای شخص خودم نامه نوشتم که ببخشید این رو میگم بالا آوردم از بس دوران کودکی سختی داشتم خواهش می کنیم کمکم کنید احساس می کنم تنها کسی می تونه کمکم کنه شما هستید استاد توماج کمکم کنید چگونه نبوغ اصلی رو پیدا کنم خواهش می کنم

    • سلام جمیل عزیز
      ممنون از لطف شما
      با شما در رابطه با سختی‌هایی که در دوران کودکی متحمل شده‌اید، احساس همدردی می‌کنم. همه ما انسان‌ها، کم و بیش قربانی ناآگاهی والدین، اطرافیان و محیط هستیم. البته باید گفت “قربانیان قربانیان” چون آنها نیز به نوبه خود چنین تجربه‌های تلخی داشته‌اند.

      در کتاب خودنبوغ‌شناسی، یک فصل را به موانع شکوفایی نبوغ ذاتی اختصاص داده‌ام. اولین مورد “مانع خانواده و مدرسه” بود. ناآگاهی والدین از مسائل تربیتی می‌تواند ضربات سختی به عزت نفس کودک وارد کند و او را در کشف و شکوفایی استعدادهایش با مشکل مواجه نماید.

      اما حالا که به بلوغ رسیده‌ایم باید مسئولیت رشد خود را بر عهده بگیریم. بهتر است با بررسی گذشته، از آن بیاموزیم و رهایش کنیم. به قول یکی از اساتید “باید از گذشته بیاموزیم نه اینکه به آن بیاویزیم“. ما مسئول شکلگیری باورهای اشتباه کودکی خود نیستیم زیرا در آن سن قدرت درک، تحلیل و انتخاب درست را نداشتیم اما حالا فقط خود ما، مسئول اصلاح آنها هستیم.

      انسان موجود بسیار پیچیده‌ای است و بعید می‌دانم هیچ فرمول یا الگوریتمی برای تبدیل آنی فرد به انسانی کامل وجود داشته باشد. مسیر رشد و شکوفایی از پیچ و خم تجارب روزانه می‌گذرد. ما قادر به کنترل کامل شرایط محیط و رویدادها نیستیم اما همیشه “توانایی انتخاب واکنش و نگرش خود” به رویدادها را داریم. ما می‌توانیم تصمیم بگیریم که چه چیزی را و چگونه ببینیم. «دو نفر از پنجره زندان به بیرون نگریستند، یکی گل و لای کوچه را دید و دیگری آبی آسمان را».

      بسیار مهم است بدانیم که وقتی به خود نگاه می‌کنیم، چه می‌بینیم. می‌توان خود را موجود بی‌نوایی، بازیچۀ شرایط و اتفاقات دید یا موجود قدرتمندی که با آگاهی، اراده و اشتیاق می‌تواند سرنوشت خود را رقم بزند. می‌توانیم خود را معادل شخصیت و نقاب اجتماعی‌مان ببینیم یا الوهیتی متجلی در قالب جسمانی. فقط تفاوت در همین “نگرش” است که سرنوشت ما را تعیین می‌کند.

      جمیل عزیز!
      شما هم مثل همه موجودی منحصر‌به‌فرد و با توانایی‌های منحصربه‌فردی هستی. همه ما دارای “ترکیبی منحصر‌به‌فرد از توانایی‌ها” هستیم. واژه “ترکیب” در اینجا بسیار مهم است. همه ما موجوداتی چند بعدی هستیم. شما گفته‌اید که “کارهای زیادی هست که دوست دارم ولی از ته دل کاری که لذت کامل رو ببرم پیدا نکردم” یعنی اینکه شما ترکیبی از علایق و استعدادها دارید. همیشه چنین نیست که شما استعدادی را انتخاب کنید و آن همیشه به یک نحو برای شما لذتبخش و ارضاکننده باشد.

      ما باید استعدادها و علایق خود را در یک ترکیب هماهنگ انسجام ببخشیم. به عنوان مثال من علایق خود در زمینه مطالعه قابلیت‌های انسانی، ایده‌پردازی، نوشتن و تمایل به تبادل اطلاعات و کمک به ایجاد انگیزش و خودشکوفایی در دیگران را در ترکیبی به صورت “سخنرانی، نویسندگی، مشاوره و مربیگری در زمینه موفقیت، رشد شخصی و کسب استقلال مالی” باهم هماهنگ ساخته‌ام. و حتی غیر از این‌ها علایق دیگری نیز دارم که در حاشیه این فعالیت‌ها به آنها نیز می‌پردازم.

      پس نباید در انتخاب یک علاقه و استعداد وسواس به خرج داد. با کمی خلاقیت می‌توان علایق متنوع خود را باهم ترکیب و هماهنگ کرد. در این صورت هم لذت بیشتری خواهی برد و هم رشد بیشتر و همه جانبه‌تری خواهی داشت. هیچ روش و آزمونی به طور قاطع نمی تواند نبوغ شما را بسنجد یا کشف کند. اما شما با مراجعه به درون خود می‌توانی این کار را انجام دهی. می‌توانی از همان نشانه‌های نبوغ ذاتی که در کتاب توضیح داده شده استفاده کنید.

      البته گام نهادن در مسیر کشف وجود حقیقی خود و شکوفایی آن و غلبه بر ترس‌های این تغییر و تحول، نیازمند جسارت و شهامت است. اما ارزشش را دارد که علی‌رغم ترس و طرد و تمام عواقب احتمالی دیگر، در این راه گام برداریم چون به قول هلن کلر “زندگی یا ماجرایی جسورانه است یا هیچ“.

      برخی افراد مدعی‌اند، با استفاده از بعضی تکنیک‌ها، در یک لحظه می‌توانند انسان را متحول کنند یا باورهای ناخودآگاه او را از بین ببرند. یا با خودهیپنوتیزم او را به رویاهایش برسانند. شخصا در مورد این ادعاها بسیار تردید دارم و معتقدم بدون شناخت و آگاهی و اراده آزاد، هیچ تغییر و تحول اساسی ممکن نیست و اگر ممکن باشد ارزشمند نیست. این کار به نوعی جراحی پلاستیک شخصیت می‌ماند یا دارویی برای خوشبختی!

      این نوشته از حد یک یادداشت فراتر رفت. سخن آخر اینکه «اگر شما اطمینانی مطلق که ناشی از ایمان قوی است در خود به وجود آورید، در آن صورت قادر به انجام هر کاری خواهید بود هر چند که دیگران به غیرممکن بودن آن ایمان داشته باشند».

  3. سلام
    بسیار سپاسگزارم استاد عزیز
    از لطفتون ممنونم استادان زیادی هستنند که اظهار دارند ما انسانها رو متحول می کنیم تا زندگی عالی رو داشته باشند ولی من به جرات میگم که خیلی کم هستنند و هر انسانی دارای درک و فهم و احساس خاص خودش هست و استادانی چون آقای توماج ثابت کرده اند که واقعا به فکر آدمهایی که به رشد و ترقی خود هستنند کمک می کند دلیل دارم (کجای سایتهای ایران و استادام تحول وجود داره که مشاوره رایگان داشته باشه و به کاربران خودش جواب بدهند به این صورت می تونید چک کنید که تا حالا سایت یا استادی که مشاوره رایگان گذاشته باشه ندیدم اگر هست لطف کنید بگید )من با تمام وجود آرزوی سعادت و خوشبختی برای استاد توماج عزیز دارم باشد ما هم در آینده جا پای شما بنهیم باتشکر جمیل از اربیل عراق

  4. سلام من مبلغ پرداخت کردم ولی چطور باید کتاب را دریافت کنم؟

    • پشتیبانی زندگی رویایی

      سلام دوست عزیز
      کتاب خودنبوغ شناسی به ایمیل شما ارسال گردید
      موفق باشید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

+ 6 = 13