به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از فارس، بورس تهران در هفتههای اخیر علاوه بر رشد شاخص کل، از منظر ارزشگذاری نیز وارد مرحله متفاوتی شده است. برخلاف سالهای گذشته که افزایش قیمت سهام با رشد سریع نسبتهای ارزشگذاری همراه بود، این بار رشد سود و درآمد شرکتها نیز همزمان با رشد قیمت سهام اتفاق افتاده است.همین مسئله باعث شده نسبت قیمت به فروش بازار (P/S) در سطوح پایینی باقی بماند. این نسبت که یکی از مهمترین شاخصهای سنجش ارزندگی بازار محسوب میشود، اکنون به محدوده ۱.۷ واحد رسیده و در صورت تداوم رشد درآمد شرکتها، میتواند به کمترین سطح تاریخی خود نزدیک شود.
نسبت P/S چه چیزی را نشان میدهد؟
نسبت قیمت به فروش یا P/S یکی از شاخصهای مهم ارزشگذاری در بازار سرمایه است که ارزش کل بازار را با مجموع فروش شرکتها مقایسه میکند.هرچه این نسبت پایینتر باشد، به معنای آن است که سرمایهگذاران برای هر واحد فروش شرکتها، مبلغ کمتری پرداخت میکنند و در نتیجه بازار از منظر بنیادی ارزندهتر ارزیابی میشود.در اقتصادهایی که تورم بالا وجود دارد، بسیاری از تحلیلگران P/S را حتی مهمتر از نسبت P/E میدانند؛ زیرا فروش شرکتها سریعتر از سود تحت تأثیر تغییرات نرخ ارز و تورم قرار میگیرد.
رشد درآمد شرکتها موتور کاهش P/S شده است
صورتهای مالی منتشر شده نشان میدهد درآمد خردادماه شرکتهای بورسی نسبت به خرداد سال گذشته بیش از ۱۱۰ درصد افزایش یافته است.در مجموع نیز درآمد شرکتها در فصل بهار نسبت به مدت مشابه سال گذشته بیش از ۱۰۶ درصد رشد کرده است؛ رقمی که نشان میدهد فروش اسمی بنگاههای بورسی با سرعت بسیار بالایی در حال افزایش است.اگر این روند در ماههای آینده ادامه پیدا کند، حتی بدون رشد قابل توجه قیمت سهام، نسبت P/S بازار به شکل محسوسی کاهش خواهد یافت.
آیا P/S به عدد تاریخی یک واحد میرسد؟
برخی تحلیلگران معتقدند اگر نرخ ارز توافقی و نرخ فروش محصولات شرکتها در ادامه سال به شکل دستوری کنترل شود و شرکتها بتوانند تنها حدود ۷۰ درصد رشد درآمد سالانه را ثبت کنند، نسبت P/S بازار تا پایان سال میتواند به محدوده یک واحد برسد.رسیدن این شاخص به چنین سطحی در تاریخ بورس ایران تقریباً بیسابقه خواهد بود و نشان میدهد ارزش بازار تقریباً معادل یک سال فروش شرکتهای بورسی شده است.البته تحقق این سناریو به عوامل مختلفی از جمله تداوم رشد فروش، ثبات شرایط اقتصادی، سیاستهای ارزی و نبود شوکهای سیاسی وابسته خواهد بود.
ارزندگی بنیادی؛ سپر بورس در برابر اصلاحها
یکی از مهمترین نکاتی که تحلیلگران بر آن تأکید دارند، نقش نسبت P/S به عنوان ترمز ریزش بازار است.تجربه سالهای گذشته نشان داده هر زمان نسبتهای ارزشگذاری بازار به سطوح پایین رسیدهاند، فشار فروش نیز به تدریج کاهش یافته و سرمایهگذاران بلندمدت دوباره وارد بازار شدهاند.به همین دلیل، حتی اگر بورس در کوتاهمدت با اصلاح یا نوسان همراه شود، پایین بودن نسبت P/S میتواند به عنوان یکی از مهمترین عوامل حمایتکننده از بازار عمل کند.
آیا بازار هنوز ظرفیت رشد دارد؟
اگرچه شاخص کل طی ماههای اخیر رشد قابل توجهی را تجربه کرده، اما رشد درآمد شرکتها باعث شده ارزشگذاری بازار همچنان در محدودههای قابل قبول باقی بماند.در واقع، برخلاف برخی دورههای تاریخی که افزایش شاخص صرفاً ناشی از ورود نقدینگی بود، اکنون بخش مهمی از رشد بازار با افزایش فروش و درآمد شرکتها همراه شده است.همین موضوع باعث شده بسیاری از کارشناسان معتقد باشند در صورت ثبات متغیرهای کلان، بازار سرمایه هنوز از ظرفیت بنیادی برای ادامه رشد برخوردار است.
آیا بورس هنوز ارزان است؟
حمید گنجخانی، کارشناس بازار سرمایه در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس گفت: کاهش نسبت P/S یکی از مهمترین نشانههای ارزندگی بازار محسوب میشود.وی افزود: زمانی که فروش شرکتها با سرعتی بیشتر از رشد ارزش بازار افزایش پیدا میکند، نسبتهای ارزشگذاری کاهش مییابد و بازار از منظر بنیادی جذابتر میشود.این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: «اگر شرکتها بتوانند روند فعلی رشد درآمد را حفظ کنند، حتی در صورت رشد بیشتر شاخص کل نیز امکان حفظ ارزندگی بازار وجود خواهد داشت.به گفته گنجخانی، مهمترین ریسک پیش روی بورس نه ارزشگذاری، بلکه متغیرهای بیرونی مانند سیاستهای ارزی، نرخ بهره، تصمیمات بودجهای و تحولات سیاسی است؛ در غیر این صورت، بازار از منظر بنیادی همچنان در وضعیت مطلوبی قرار دارد.
ارزندگی؛ مهمترین حامی بورس
بررسی نسبت قیمت به فروش بازار سرمایه نشان میدهد بورس ایران از منظر بنیادی در یکی از جذابترین مقاطع چند سال اخیر قرار گرفته است. رشد سریع درآمد شرکتها باعث شده نسبت P/S در محدوده ۱.۷ واحد باقی بماند و در صورت تداوم روند فعلی، احتمال کاهش بیشتر آن نیز وجود داشته باشد.البته نباید فراموش کرد که ارزندگی بهتنهایی تضمینکننده رشد بازار نیست. تجربه بورس ایران نشان داده عواملی مانند نرخ بهره، سیاستهای ارزی، ریسکهای سیاسی و جریان ورود نقدینگی نیز در تعیین مسیر شاخص نقش مهمی دارند. با این حال، زمانی که بازار از پشتوانه بنیادی قوی برخوردار باشد، اصلاحهای مقطعی معمولاً با تقاضای جدید مواجه میشوند و احتمال شکلگیری روندهای صعودی پایدار افزایش مییابد.
